TPOD Omgevingsplan spreekt maar liefst 7 dialecten

TPOD Omgevingsplan spreekt maar liefst 7 dialecten

TPOD Omgevingsplan
bron: Meertens Instituut

Vorige week waren er zeer interessante bijeenkomsten over de Omgevingswet bij Geobuzz in Den Bosch. Wat me meteen opviel was dat elke beroepsgroep anders naar deze wet kijkt, met elk een eigen taal. ICT-ers kijken vanuit de techniek naar deze wetgevingsoperatie, juristen naar een juridisch instrument en politici weer met een eigen bril. Ook tussen medewerkers van ministeries en gemeenten zitten grote verschillen in communicatie en perceptie.

7 dialecten in omloop – Vanuit het Ministerie werd aangeven dat ‘de techniek’ inmiddels staat. De grootste uitdaging zit in de uitvoering. De inhoud moet er nu in en moet tevens vertaald worden. Dat is een lastige operatie, want hoe maak je een gemeenschappelijke taal die iedere gebruiker begrijpt. Een voorbeeld. Het begrip pand is voor elke beroepsgroep anders. De makelaar gebruikt het, de aannemer, maar ook een notaris. Elk vanuit een eigen invalshoek en betekenis. Er zijn met andere woorden heel veel dialecten in omloop. Tijdens een bijeenkomst werd gezegd dat ‘er zo’n 7 dialecten zijn ontstaan’. Elk softwarebedrijf heeft een eigen taal, de TPOD’s laten dit ook toe. Er is geen gemeenschappelijke layer of standaardtaal.

Een standaardtaal is noodzakelijk –  Een ‘soort van SVBP’ voor het omgevingsplan is noodzakelijk. Deze standaard is heel basic en biedt ook nog ruimte voor een eigen invulling. Zoiets heeft de praktijk voor het omgevingsplan nodig. De kapstok staat vast, de nadere invulling wordt aan de gemeente en adviesbureaus overgelaten. Misschien kan dit ook buiten het TPOD Omgevingsplan om. De praktijk heeft er heel veel behoefte aan.

Laat het VNG-casco links liggen

Laat het VNG-casco links liggenVNG-casco

Vanuit Curaçao over het omgevingsplan schrijven is een vreemde gewaarwording. Regelen we in Nederland niet te veel? Maken we ons niet veel te druk over de kleinste dingen die ‘mogelijk gaan gebeuren’? Check, check, double check… alles meten. Aan de andere kant zie je op Curaçao wat er gebeurt als de overheid vrijwel niets regelt. Spontane bouwsels en amper openbare ruimte, laat staan onderhoud ervan.

Die tegenstelling relativeert enorm, maar roept ook vragen op. Wat is ook alweer het doel van het omgevingsplan: toch om iets te verbeteren? Wij zien de weg naar het omgevingsplan als een reis en de ervaringen (ook mislukkingen) willen we graag met je delen.

Eerst de juridische basis dan de techniekIs dit niet old school denken? Een omgevingsplan is in de basis een juridisch instrument, hoe je het ook went of keert. Zonder juridische samenhang kan de praktijk er niet mee uit de voeten, of het nu een handhaver is, een bouwplantoetser of de Raad van State. Het rechtszekerheidsbeginsel bijvoorbeeld is erg belangrijk voor de praktijk. Het basis-uitgangspunt voor een omgevingsplan moet zijn: duidelijkheid geven voor de praktijk:

  • Wat is toegelaten op een bepaalde locatie of niet? Wat mag ik daar?
  • Wat mag er gebouwd worden? Onder welke voorwaarden?

Dit zijn hele basale vragen, voor mensen die hun huis willen verbouwen, ondernemers die ergens een bedrijf willen beginnen of wie dan ook. Dat verandert niet door de Omgevingswet, of het nu bestemming heet, activiteit of functie.

Zelf een basis-casco voor de gemeente maken is veel werk, maar het is een investering voor de lange termijn die ook voor jou als medewerker bij een gemeente veel oplevert, heel veel. Ook wij lopen soms de mist in, of lopen een donker steegje in. Durf fouten te maken!

Terug naar de basis:

  • een omgevingsplan is een juridisch instrument
  • digitalisering moet gemak opleveren voor de mens en niet zorgen voor extra werk of complexiteit
  • praktisch uitvoerbare regels: de handhaver, bouwplantoetser of Raad van State moeten er ook mee kunnen werken, niet alleen de burger.
  • De huidige TPOD’s en Handleidingen van de VNG zijn gemaakt voor aansluiting op het DSO (de techniek) en zijn ontworpen voor het gemak van de burger. Mooi uitgangspunt, maar vergeet niet de praktijk van de gemeente, advocaten of rechters.

Wij vinden: aansluiting op het DSO-LV is heel belangrijk, maar mag niet de juridische basis uitgangspunten ondermijnen. Vrijwel niemand denkt hier aan.

Neem niet klakkeloos het VNG-casco over – Een casco moet zorgen voor een goed juridisch basisontwerp. Het is een belangrijke kapstok voor de opbouw van het nieuwe omgevingsplan. Zoals de VNG zelf ook aangeeft is hun casco illustratief. Het is geen blauwdruk. Lees het door, laat je inspireren, maar neem dit niet klakkeloos over. De samenhang in activiteiten in het casco is ver te zoeken. De activiteiten zijn losgeknipt en de samenhang ontbreekt. Samenhang vinden is moeilijk, maar ozo belangrijk voor de praktijk!

Maak als gemeente je eigen start-omgevingsplan

  • maak als gemeente je eigen casco (start-omgevingsplan), hulp inschakelen is prima, maar besteed niet alles uit;
  • zeg nou eerlijk, het is toch niet leuk om alleen stedenbouwkundige bureaus te controleren en zelf aan de zijkant te staan?
  • zelfredzaamheid is voor een gemeente nog belangrijker geworden: je werk wordt hierdoor ook stukken leuker.

In 6 stappen een start-omgevingsplan

Maak een vliegende start met het nieuwe omgevingsplan!

Je herkent dit vast wel…

  • je hebt amper tijd voor de Omgevingswet, laat staan voor het omgevingsplan.
  • Door het reguliere werk kom je er gewoonweg niet aan toe.
  • Er is zoveel informatie beschikbaar, je weet niet waar te beginnen.
  • Alles uitbesteden aan een bureau is ook niet alles… hulp bij een goede basis is wel fijn.

Het kan echt anders:

  • je bespaart veel tijd, alle voorwerk wordt door ons gedaan.
  • Op maat gesneden start-omgevingsplan voor de gemeente, afgeleverd in software.
  • Kennisinvestering voor RO-medewerkers, zoals juristen en planologen.
  • Via een platform 24/7 toegang tot alle informatie en onderbouwing over de opbouw van het omgevingsplan.

Bel 010 – 307 2273 voor meer informatie of mail.

TPOD omgevingsplan wat is het?

TPOD Omgevingsplan – wat is het?TPOD Omgevingsplan

De Omgevingswet is eigenlijk één groot ICT-project van de overheid. Er wordt meer en meer gestandaardiseerd en het moet eenvoud bij de initiatiefnemer van een (bouw)plan opleveren. Dat is een lastige klus omdat het niet zo eenvoudig is om juridische, maar vooral open termen, in wetgeving te standaardiseren of te annoteren. Geen geval is bijna gelijk, er bestaan veel uitzonderingen. Een woord als ‘gemeente’ is voor iedereen wel duidelijk, maar in juridisch opzicht is het de raad die vaststelt of een college van B&W dat besluiten neemt. Welk begrip kiezen we in dat geval? Wat is doorslaggevend? Dat de burger het begrijpt of toch het juridische begrip?

Via het Omgevingsloket kan de initiatiefnemer straks op een simpele wijze zien wat wel of niet mag in de fysieke leefomgeving. Het digitale loket bestaat uit het DSO-LV, en is eigenlijk een grote bibliotheek. Om teksten van besluiten en plannen om te zetten in standaard-ICT-taal zijn TPOD’s opgesteld. De gegevens zijn dan in- en uitwissselbaar. Op grond van artikel 20.26 Ow is het verplicht om omgevingsdocumenten te ontsluiten via het DSO-LV. Het ToepassingsProfiel OmgevingsDocumenten (TPOD) beschrijft de bouwstenen waar de omgevingsdocumenten op grond van de Ow uit moeten bestaan om digitaal ontsloten te kunnen  worden. Het gaat niet over de inhoud van een omgevingsplan, maar uitsluitend over bouwstenen om digitaal uitwisselbaar te zijn en ontsloten te worden. Er bestaan verschillende TPOD’s (over alle omgevingsdocumenten op grond van de Ow).

Lees meer op de website van Geonovum.nl

Aansluiting DSO Brabant loopt voorop!

Aansluiting gemeenten op DSO: Brabant loopt voorop!

In een brief van 11 februari 2021 heeft de Minister weer een update en inkijkje gegeven in het aantal gemeenten die zijn aangesloten op het Omgevingsloket van het DSO in de maand januari. Aangesloten wil zeggen: er is een correct werkende beveiligde tussen het DSO en de ICT van de gemeente. Voor gemeenten geldt dat de meeste aangesloten gemeenten in de provincie Noord-Brabant liggen.

Geen weg meer terug – De kaartjes laten eveneens zien dat er tot de aanstaande inwerkingtreding van de Omgevingswet nog veel werk aan de winkel is. De Omgevingswet is een groot ICT-project. Het traject ervan is als varen van een containerschip: af en toe iets bijsturen, maar geen weg terug. Omdat het traject eenmaal is ingezet, en er een hele industrie aan vastzit, gaan we niet meer terug. Ondanks de lobby en tegenstand van media zoals het NRC, advocatuur en de Eerste kamer. Het maakt onderdeel uit van de weg van steeds verder oprukkende digitalisering in alle geledingen van de maatschappij. Het zal ook veel gevolgen hebben voor de dienstverlening van gemeenten aan burgers. Met name voor mensen die digibeet zijn of minder goed kunnen omgaan met computers. En dat zijn er meer dan we denken! Verder zal het ook veel gevolgen hebben voor de werkgelegenheid bij gemeenten. Zijn al die bouwplantoetsers en beleidsmedewerkers nog nodig nu steeds meer processen bij het Omgevingsloket geautomatiseerd worden? Naar mijn mening wel. Hopelijk blijven de bouwplantoetsers aan bij gemeenten en kunnen mensen nog naar een echt loket bij de gemeente voor informatie. Onder het genot van een kopje koffie – menselijk contact is belangrijk – kunnen veel onduidelijkheden en misverstanden opgelost worden. Digitaliseringsproducten zijn hulpmiddelen, geen oplossing!